Για τι πράγμα μιλάμε, όταν μιλάμε για το γράψιμο

Οι συνεντεύξεις των επτά σπουδαίων συγγραφέων που ανθολόγησε ο Φίλιπ Γκούρεβιτς αποτελούν μια ουσιαστική και εμπεριστατωμένη καταγραφή της συγγραφικής ζωής.

Τι ψάχνει να βρει ένας δημοσιογράφος, μιλώντας με έναν καταξιωμένο ή -ακόμη πιο δύσκολο γι' αυτόν- με έναν πραγματικά σπουδαίο συγγραφέα;

Να ανακαλύψει το «ανθρώπινο, ευάλωτο πρόσωπό του» πίσω από την ιδιοφυΐα του;

Να φτάσει στα... μυστικά της επιτυχίας του; Στα προσωπικά του δεδομένα, πείθοντάς τον να εξομολογηθεί προσωπικές του εμπειρίες και περιπέτειες, από αυτές που λατρεύει να μαθαίνει το κοινό;

Μια δημοσιογραφική συζήτηση με ένα τέτοιο πρόσωπο μοιάζει με κίνηση πάνω σε ολισθηρό έδαφος, που κάθε στιγμή κινδυνεύει να εκπέσει στην επανάληψη και την κοινοτοπία.

Οι συνεντεύξεις σπουδαίων συγγραφέων που φιλοξενήθηκαν κατά καιρούς στο «Paris Review», ωστόσο, κατάφεραν να αναδείξουν το «γιατί» και το «πώς» της λογοτεχνίας, αποτυπώνοντας μια ουσιαστική και εμπεριστατωμένη καταγραφή της συγγραφικής ζωής. Μερικές από αυτές τις συνεντεύξεις, οι οποίες δόθηκαν στους έμπειρους συνεργάτες του περιοδικού, ανθολογήθηκαν από το δημοσιογράφο Φίλιπ Γκούρεβιτς, μόνιμο συνεργάτη του «New Yorker», o οποίος διαδέχτηκε τον Τζορτζ Πλίμπτον στη διεύθυνση του «Paris Review» το 2005.
Ο δεύτερος τόμος της ανθολογίας του Γκούρεβιτς περιλαμβάνει συνεντεύξεις που δόθηκαν από το 1956 έως το 1977. Σε αυτές πεζογράφοι και ποιητές, με διαφορετική μεταξύ τους αισθητική και θεματολογία, καταθέτουν αυτό που έχει σημασία για κοινό και ομοτέχνους: την εμπειρία τους από τη συναρπαστική όσο και επώδυνη περιπέτεια γραφής.

Από τον Πάουντ ώς τον Λόουελ

Το βιβλίο φιλοξενεί συνεντεύξεις των Εζρα Πάουντ, Χένρι Μίλερ, Ντόροθι Πάρκερ, Κερτ Βόνεγκατ, Τζέιμς Μ. Κέιν, Ουίλιαμ Μπάροουζ και Ρόμπερτ Λόουελ.

Ο Εζρα Πάουντ διατυπώνει την άποψη πως ο συγγραφέας δεν είναι απαραίτητο να διαβάζει. Κατά τη γνώμη του, είναι αρκετό να μπορεί να δουλέψει κάποιος «με βάση την εμπειρία του από τη ζωή». Μάλιστα, ισχυρίζεται πως ποτέ δεν είχε ιδέα από αυτό το πράγμα που λέγεται μέθοδος.

Ο Χένρι Μίλερ εξηγεί το πώς κατάφερε να επιβιώσει χωρίς ποτέ να έχει ασπαστεί κάποια θρησκεία. Η μόνη επιλογή τονίζει είναι εκείνη «ανάμεσα στην ζωή και τον θάνατο» και εκείνος από νωρίς τάχθηκε στην πλευρά της ζωής, κάτι που καθόρισε τις συγγραφικές του αναζητήσεις.

Ο Ουίλιαμ Μπάροουζ αποκαλύπτει πως βίωσε την εμπειρία του με τις ουσίες ως «μαχαιριά στο σκοτάδι» και παραδέχεται πως το μόνο κέρδος που είχε από τις σκληρές εθιστικές ουσίες το απέκτησε, όταν τις… έκοψε.

Η Ντόροθι Πάρκερ βάλλει κατά των χρημάτων που κέρδισε δουλεύοντας ένα διάστημα στο Χόλιγουντ, συγκρίνοντάς τα «με πηγμένο χιόνι που, όταν λιώνει, σε αφήνει ρέστο». Ωστόσο, παραδέχεται πως η οικονομική άνεση κάνει καλό σε ένα συγγραφέα, καθώς πέρασαν οι εποχές που «βολεύονταν σε μια τρύπα στη σοφίτα, όπως ο Κιτς».

Ο Κερτ Βόνεγκατ καταθέτει την εμπειρία από το βομβαρδισμό της Δρέσδης, την εμπειρία που τον οδήγησε στο να γράψει το μεγάλο του βιβλίο το «Σφαγείο Νο 5». Απομυθοποιώντας, κατά κάποιον τρόπο, τη γραφή, ισχυρίζεται ότι μπορεί να διδαχτεί «όπως το γκολφ» και εξομολογείται πως, όταν τη δίδαξε στο Χάρβαρντ, υπήρξε ένας κακός δάσκαλος.

Ο Τζέιμς Μ. Κέιν εξηγεί πως η φυσική του τάση να λοξοδρομεί από τα αψεγάδιαστα αγγλικά του, χρησιμοποιώντας εκφράσεις του δρόμου, αποτυπώθηκε στο συγγραφικό του ύφος

και ο Ρόμπερτ Λόουελ, στην πιο δύσκολη και «τεχνική» συνέντευξη που φιλοξενεί ο τόμος, παραδέχεται πως μόνο μια λεπτή γραμμή χωρίζει τα κορυφαία ποιήματα από το να γίνουν ευτελή και συναισθηματικά.

Μπορεί καθένας από αυτούς τους ανθρώπους να άφησε στην τέχνη του το δικό του ξεχωριστό και αναγνωρίσιμο αποτύπωμα, ωστόσο οι συνεντεύξεις αυτές ρίχνουν πάνω τους επιπλέον φως. Αυτό το φως είναι το στοιχείο που τεκμηριώνει πως η γραφή δεν είναι ενορατική, δεν είναι μόνο ζήτημα ταλέντου, ανησυχίας ή παρόρμησης. Είναι κυρίως μια ακόμη μάχη με τα σκληρά και τα υπέροχα πράγματα της ζωής.


ΤΗΣ ΕΥΗΣ ΚΑΡΚΙΤΗ
agelioforos.gr